टॅमरिलो, ज्याला मराठीत ट्री टोमॅटो किंवा रक्त फळ असेही म्हणतात, हे एक उष्णकटिबंधीय फळ आहे जे त्याच्या अनोख्या चवीसाठी आणि आरोग्यदायी गुणधर्मांसाठी जगभरात प्रसिद्ध आहे. वैज्ञानिकदृष्ट्या Solanum betaceum म्हणून ओळखले जाणारे हे फळ सोलानेसी कुटुंबातील आहे, ज्यामध्ये टोमॅटो, वांगी आणि बटाटस यांचा समावेश होतो. दक्षिण अमेरिकेतील अँडीज पर्वतांमधून उगम पावलेले हे फळ भारतात नागालँड, मणिपूर, दार्जिलिंग आणि सिक्कीमसारख्या भागात लागवडीखाली आहे. त्याची गोड-आंबट चव आणि रसाळ गर यामुळे ते सलाड, ज्यूस आणि चटणीमध्ये लोकप्रिय आहे. चला, टॅमरिलो फळाचे फायदे आणि त्याच्या पौष्टिक गुणधर्मांबद्दल सविस्तर जाणून घेऊया.
टॅमरिलोचे पौष्टिक मूल्य
टॅमरिलो हे पोषक तत्वांचा खजिना आहे. 100 ग्रॅम टॅमरिलो फळामध्ये खालील पोषक तत्वे आढळतात:
- कॅलरीज: 31 कॅलरीज
- फायबर: 3 ग्रॅम
- व्हिटॅमिन सी: दैनंदिन गरजेच्या 48%
- व्हिटॅमिन ए: दैनंदिन गरजेच्या 38%
- पोटॅशियम: 321 मिग्रॅ (9% दैनंदिन गरज)
- मॅग्नेशियम: 20 मिग्रॅ (5% दैनंदिन गरज)
- लोह: 0.5 मिग्रॅ (3% दैनंदिन गरज)
- कॅल्शियम: 12 मिग्रॅ (1% दैनंदिन गरज)
- व्हिटॅमिन बी6: 0.1 मिग्रॅ (5% दैनंदिन गरज)
याशिवाय, यात अँटिऑक्सिडंट्स जसे की अँथोसायनिन्स, फ्लेव्होनॉइड्स आणि फिनॉल्स यांचा समावेश आहे, जे शरीराला मुक्त रॅडिकल्सपासून संरक्षण देतात.
Cherimoya Fruit Information in Marathi | चेरीमोया फळाची मराठीत संपूर्ण माहिती
टॅमरिलो फळाचे आरोग्यदायी फायदे
टॅमरिलो केवळ चवीनेच नव्हे तर त्याच्या आरोग्यदायी गुणधर्मांमुळेही लोकप्रिय आहे. खालीलप्रमाणे याचे काही प्रमुख फायदे आहेत:
१. रोगप्रतिकारशक्ती वाढवते
टॅमरिलोमध्ये व्हिटॅमिन सी आणि अँटिऑक्सिडंट्सचे उच्च प्रमाण आहे, जे रोगप्रतिकारक शक्ती मजबूत करते. यामुळे सर्दी, ताप आणि इतर संसर्गजन्य आजारांचा धोका कमी होतो. यातील अँथोसायनिन्स आणि फ्लेव्होनॉइड्स पेशींना ऑक्सिडेटिव्ह तणावापासून वाचवतात, ज्यामुळे शरीर निरोगी राहते.
२. हृदयाचे आरोग्य सुधारते
टॅमरिलोमधील पोटॅशियम आणि फायबर हृदयाच्या आरोग्यासाठी अत्यंत फायदेशीर आहे. पोटॅशियम रक्तदाब नियंत्रित ठेवण्यास मदत करते, तर फायबर खराब कोलेस्टेरॉल (LDL) कमी करते. यामुळे हृदयविकार आणि स्ट्रोकचा धोका कमी होतो. यातील अँटिऑक्सिडंट्स हृदयाला ऑक्सिडेटिव्ह नुकसानापासून संरक्षण देतात.
३. पचनसंस्था निरोगी ठेवते
टॅमरिलोमधील उच्च फायबर सामग्री पचनसंस्थेसाठी उपयुक्त आहे. हे बद्धकोष्ठता दूर करते, आतड्यांमधील चांगले बॅक्टेरिया वाढवते आणि पचन प्रक्रिया सुलभ करते. नियमित सेवनाने पोटाचे विकार कमी होतात आणि आतड्यांचे आरोग्य सुधारते.
४. डायबिटीज नियंत्रणात मदत
टॅमरिलोमध्ये कमी ग्लायसेमिक इंडेक्स आहे, ज्यामुळे रक्तातील साखरेची पातळी अचानक वाढत नाही. यातील क्लोरोजेनिक ऍसिड इन्सुलिन संवेदनशीलता सुधारते आणि टाइप-2 डायबिटीजचा धोका कमी करते. याचा रस किंवा गर उपाशीपोटी खाल्ल्याने अधिक फायदा होतो.
५. त्वचा आणि केसांचे सौंदर्य वाढवते
टॅमरिलोमधील व्हिटॅमिन ए, सी आणि ई त्वचेला निरोगी आणि चमकदार ठेवतात. यातील अँटिऑक्सिडंट्स त्वचेचे वृद्धत्व कमी करतात आणि सुरकुत्या, डाग यांसारख्या समस्यांवर उपाय करतात. व्हिटॅमिन ए आणि मॅग्नेशियम केसांच्या वाढीसाठी आणि स्काल्पच्या आरोग्यासाठी उपयुक्त आहे.
६. हाडांची मजबुती
टॅमरिलोमध्ये कॅल्शियम, मॅग्नेशियम आणि फॉस्फरस यांसारखी खनिजे असतात, जी हाडांची घनता वाढवतात आणि ऑस्टियोपोरोसिसचा धोका कमी करतात. विशेषतः वयस्कर व्यक्तींसाठी हे फळ फायदेशीर आहे.
७. डोळ्यांचे आरोग्य
टॅमरिलोमधील व्हिटॅमिन ए आणि अँथोसायनिन्स डोळ्यांचे आरोग्य सुधारतात. यामुळे वय-संबंधित मॅक्युलर डिजनरेशन आणि रातांधळेपणाचा धोका कमी होतो. यातील अँटिऑक्सिडंट्स डोळ्यांच्या पेशींना संरक्षण देतात.
८. वजन कमी करण्यास मदत
टॅमरिलो कमी कॅलरी आणि उच्च फायबरयुक्त आहे, ज्यामुळे भूक नियंत्रित राहते आणि जास्त खाण्याची सवय कमी होते. याचा रस किंवा सलाडच्या रूपात सेवन केल्याने शरीरातील विषारी पदार्थ बाहेर टाकण्यास मदत होते.
९. कर्करोगाचा धोका कमी होतो
टॅमरिलोमधील अँथोसायनिन्स आणि फ्लेव्होनॉइड्स यांसारखे अँटिऑक्सिडंट्स मुक्त रॅडिकल्सशी लढतात, ज्यामुळे कर्करोगाचा धोका कमी होतो. यातील अँटी-मायक्रोबियल आणि अँटी-इन्फ्लेमेटरी गुणधर्म कर्करोगाच्या वाढीस प्रतिबंध करतात.
Korean Melon Information in Marathi: कोरियन मेलन बद्दल माहिती: रसाळ आणि गोड फळाची ओळख
टॅमरिलो कसे खावे?
टॅमरिलो खाण्याच्या अनेक पद्धती आहेत:
- थेट खाणे: फळ अर्धे कापून त्यातील गर चमच्याने खाऊ शकता. साखर किंवा मध टाकल्याने चव वाढते.
- ज्यूस: टॅमरिलोचा रस बनवून प्यावा. यात संत्री किंवा अननसाचा रस मिसळता येतो.
- सलाड: फळांच्या किंवा हिरव्या सलाडमध्ये टॅमरिलोचे तुकडे घालून चव वाढवता येते.
- चटणी आणि सॉस: टॅमरिलोची चटणी मांसाहारी पदार्थांसोबत किंवा भातासोबत खाता येते.
- जॅम: टॅमरिलोपासून गोड जॅम बनवता येतो.
- डेझर्ट: टार्ट्स, जेली किंवा दहीसोबत टॉपिंग म्हणून वापरता येतो.
टिप: टॅमरिलोची साल कडू असते, त्यामुळे खाण्यापूर्वी ती काढून टाकावी. साल काढण्यासाठी फळाला काही सेकंद गरम पाण्यात बुडवून थंड पाण्यात टाकावे.
लागवडीसाठी उपयुक्त माहिती
टॅमरिलोची लागवड उष्ण आणि उपोष्णकटिबंधीय हवामानात केली जाते. भारतात याची लागवड नागालँड, मणिपूर आणि दार्जिलिंगसारख्या थंड आणि उंच भागात होते. यासाठी 15-25 डिग्री सेल्सियस तापमान आणि 6.0-7.0 पीएच असलेली चांगली निचरा होणारी माती आवश्यक आहे. झाडाला आधारासाठी जाळी किंवा तारांची गरज असते. नियमित पाणी आणि सेंद्रिय खतांचा वापर चांगले उत्पादन देतो.
सावधगिरी आणि संभाव्य दुष्परिणाम
टॅमरिलो सामान्यतः सुरक्षित आहे, परंतु काही सावधगिरी बाळगावी:
- अॅलर्जी: सोलानेसी कुटुंबातील फळांना अॅलर्जी असणाऱ्यांनी टॅमरिलो टाळावा, कारण यामुळे त्वचेवर पुरळ, खाज किंवा सूज येऊ शकते.
- अम्लता: जास्त सेवनामुळे ऍसिड रिफ्लक्स किंवा पोटदुखी होऊ शकते.
- औषधांशी संनाद: रक्तदाब किंवा रक्त पातळ करणाऱ्या औषधांवर असणाऱ्यांनी डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा.
- दातांचे नुकसान: यातील अम्ल दातांचे इनेमल खराब करू शकते, त्यामुळे खाल्ल्यानंतर पाण्याने चूळ भरणे चांगले.
निष्कर्ष
टॅमरिलो हे एक स्वादिष्ट आणि पौष्टिक फळ आहे जे आरोग्यासाठी अनेक फायदे देते. यातील व्हिटॅमिन्स, खनिजे आणि अँटिऑक्सिडंट्स रोगप्रतिकारशक्ती, हृदय, पचनसंस्था आणि त्वचेच्या आरोग्यासाठी उपयुक्त ठरतात. भारतात याची लागवड वाढत असल्याने, हे फळ तुमच्या आहारात सहज समाविष्ट करता येते. नियमित आणि संतुलित सेवनाने तुम्ही निरोगी आणि उत्साही जीवनाचा आनंद घेऊ शकता.
